Aνάπτυξη της πόλης ερήμην των πολιτών…

Του ΚΥΡΙΑΚΟΥ ΤΣΙΜΙΛΛΗ

Μας είπαν από καιρό πως η πόλη αλλάζει… Στα μικρά και τα μεγάλα, σε πλάτος αλλά και, κυρίως, σε ύψος, με λεωφόρους μέσα από πάρκα σε πείσμα της βιώσιμης κινητικότητας και της απεξάρτησης(;) από το ιδιωτικό αυτοκίνητο. Αναμφισβήτητα υπάρχουν βελτιώσεις, υπάρχουν όμως και σοβαρότατα προβλήματα και μη αντιστρεπτές επιπτώσεις! Με κίνητρα, πολλαπλά κι αθροιστικά, με χαλαρώσεις και παρεκκλίσεις κι επίκληση διακριτικής ευχέρειας που ούτε διακριτική κατάντησε ούτε ευχέρεια είναι μια και θεωρείται δεδομένη ακόμα και χωρίς αντιστάθμισμα για το δημόσιο συμφέρον! Πριν ξεκινήσει μια μικρή ή μεγάλη ανάπτυξη, χρειάζεται πολεοδομική άδεια και άδεια οικοδομής και μάλιστα σε ισχύ. Πόσο εφαρμόζεται αυτό; Πόσο συχνά μια πολεδομική αρχή διαπιστώνει «έκπληκτη» πως το αντικείμενο της αίτησης είναι είτε προχωρημένο είτε και τελειωμένο κι επομένως το τετελεσμένο «πρέπει» να εγκριθεί  για του …νόμου το ασφαλές! Κι όταν ένας όρος μιας πολεοδομικής άδειας δεν τυγχάνει του δέοντος σεβασμού και συμμόρφωσης και μάλιστα με τρόπο μη αντιστρεπτό, η επιλογή είναι η ατιμώρητη καλυπτική αδειοδότηση. Κι αν κόπηκαν δέντρα που έπρεπε να διατηρηθούν; Χαράς το πράμα, όλοι φυτεύουν πια, ακόμα και οι συνήθεις πολιτικοί και τεχνοκράτες ξυλοκόποι!

Είναι κι άλλο ένα ψευδοδίλημμα περί ανάπτυξης: Σε ύψος ή σε πλάτος. Σίγουρα δεν είναι λογικό να διευρύνονται ανεξέλεγκτα οι αστικές περιοχές με επιβάρυνση των δημόσιων πόρων με την απαιτούμενη επέκταση των δικτύων υπηρεσιών, την αλλαγή χρήσης από αγροτική σε οικιστική κι εμπορική χρήση. Υπάρχουν, όμως, οι υποδομές για τους πολίτες να ζήσουν στοιβαγμένοι σε ποιοτικές κι ασφαλείς συνθήκες, μέσα στις φουσκωμένες πόλεις και τους ασφυκτιούντες δρόμους; Κι αν θέλαμε πραγματικά να μειώσουμε την (αλόγιστη) επέκταση των πόλεων θα έπρεπε, ανάμεσα σε άλλα, να καταργηθεί η μεμονωμένη κατοικία και η αλλαγή χρήσης της γης. Εδώ, ακόμα και στον Ακάμα, οι κυβερνητικοί σχεδιασμοί την προβλέπουν (μαζί με άλλα παραμορφωτικά) πολύ πέραν των διευρυμένων (και, σε μεγάλο βαθμό, άδειων) αναπτυξιακών ζωνών των κοινοτήτων! Εκεί να δείτε σπατάλη οικονομικών, ενεργειακών και περιβαλλοντικών πόρων με διαγραφόμενη την καταστροφή της μοναδικότητας της Χερσονήσου. Επιστρέφοντας, πάντως, στα πολυώροφα των πόλεών μας και τις μεγάλες αναπτύξεις, αυτά δεν αποτελούν την απάντηση στο (ούτως ή άλλως) λανθασμένο ερώτημα. Ας μας πούνε, την ώρα που αυξάνονται οι πύργοι, πόσο έχουν αυξηθεί οι μαθητές στα δημοτικά σχολεία της αντίστοιχης περιοχής. Η σωστή απάντηση είναι η περιφερειακή ανάπτυξη, η ενίσχυση του αγροτικού τομέα με σύγχρονες μεθόδους, η στήριξη της οικοτεχνίας, των σχολείων και των υποδομών υγείας και πολιτισμού, ο εναλλακτικός τουρισμός και, μέσα από αυτά, όχι μόνο η συγκράτηση του (ελάχιστου πια) πληθυσμού αλλά η προσέλκυση όσων εκτιμούν με τον τρόπο αυτό την ποιότητα ζωής.

Ποιοι και πώς σχεδιάζουν πώς θα μας αναπτύξουν και γιατί φοβούνται να μάς ενημερώνουν και κυρίως να απαντούν στα ερωτήματα όσων, συχνά από καλή τύχη, μαθαίνουν τους σχεδιασμούς;  Μόλις προ ημερών, έγινε μια συγκέντρωση για ενημέρωση για τους σχεδιασμούς του Κράτους για τον χώρο της πάλαι ποτέ Διεθνούς Έκθεσης, μόνο που γραπτές πληροφορίες δεν δόθηκαν ούτε κι οι χάρτες προβλήθηκαν με σαφήνεια ενώ ακόμα αναζητείται η σχετική μελέτη. Είναι μια χαρακτηριστική περίπτωση όπου χρειάζεται ένα δημοψήφισμα κι ας μην κατέγραψε ο Δήμαρχος Έγκωμης τη σχετική εισήγηση. Αυτό όμως αποτελεί μια στοιχειώδη υποχρέωση του Κράτους-ιδιοκτήτη που δεν μπορεί, μάλιστα, να περιοριστεί μόνο στους δημότες Έγκωμης. Περιμέναμε πως τώρα που (θεωρητικά) προχωρεί η μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, θα υπάρχει  συνεννόηση ανάμεσα στους δήμους της ίδιας νέας οικογένειας. Την ίδια ώρα, στην παλιά πόλη υλοποιούνται με αρκετή επιτυχία (χωρίς να ξεχνάμε το κοινωνικό κόστος) άλλοι σχεδιασμοί με τη δημιουργία χώρων για επιστήμη και καινοτομία. Προς τι η επανάληψη του εγχειρήματος στoν χώρο της Έκθεσης; Ο Δήμος Λευκωσίας απέκτησε μεγάλη έκταση στην περιοχή ΣΟΠΑΖ που μάλιστα γειτονεύει με τις χαρακτηριστικές (και εγκαταλειμμένες) αποθήκες σιτηρών της καταργηθείσας Επιτροπής Σιτηρών – απομεινάρια (ελπίζουμε όχι προς εξαφάνιση) κυβερνητικής ιδιοκτησίας. Ανεξάρτητα όμως από το προικοσύμφωνο ανάμεσα στους δήμους, κι ο …ετεροθαλής Δήμος Στροβόλου επηρεάζεται από τη σχεδιαζόμενη λεωφόρο, στο πλαίσιο του προτεινόμενου σχεδιασμού για τον χώρο της Έκθεσης. Εκτός κι αν θέλουν να «δικαιώσουν» τον καταστροφικό σχεδιασμό για λεωφόρο μέσα από το γραμμικό πάρκο Στροβόλου καθώς και τη σύνδεση με το άλλο μεγάλο έργο, εκκλησιαστικής ιδιοκτησίας (Μονής Κύκκου) που, από μόνο του, αποτελεί πρόκληση. Ξεκινώντας από την «ενημέρωση» γιαυτό που προβλήθηκε μέσα από κόλλες Α3(!), πρόχειρα στερεωμένες στην περίφραξη του απειλούμενου τελευταίου ελαιώνα της Λευκωσίας… Και δεν πρόκειται για ένα ταλαίπωρο πολίτη που «δεν έχει πού την κεφαλή κλίναι» και χρειάζεται να πουλήσει ένα κληρονομικό οικόπεδο για να παντρέψει το παιδί του. Μόνο η κληρονόμηση ισχύει στην περίπτωση του μοναστηριακού τεμαχίου διαγώνια απέναντι από το Μετόχι (340.000 τ.μ.) γιατί, μην το ξεχνάμε, οι εκκλησιαστικές περιουσίες προέρχονται από παραχώρηση από τους πιστούς κατά τη διάρκεια της πρώτης τουρκοκρατίας… Το εντυπωσιακό είναι πως πολλά από τα έργα περιέχονται σε σχεδιασμούς που αποφασίστηκαν σε ανύποπτο (ή, μήπως, σε ύποπτο) χρόνο, στοιχείο στο οποίο γίνεται επίκληση για την υποτιθέμενη ορθότητα που δεν επιβεβαιώνεται στις εντελώς διαφορετικές σημερινές συνθήκες, την ώρα που και οι πιο άσχετοι (και εχθρικοί) ομνύουν πίστη και ευαγγελίζονται κι αυτοί την Πράσινη Ανάπτυξη και τον σεβασμό στους πολίτες…

Είναι δυνατόν όλα αυτά τα μεγαλεπήβολα σχέδια να προωθούνται χωρίς την ενημέρωση και τη συμμετοχή των πολιτών; Χωρίς δημόσιες διαβουλεύσεις (της προκοπής), δημόσιες ακροάσεις και δημοψηφίσματα; Χωρίς ουσιαστικές μελέτες επιπτώσεων στο περιβάλλον που συχνά αποτελούν άλλοθι για προτεινόμενες αναπτύξεις και δεν θα έχουν οποιοδήποτε νόημα (πέρα από αυτό) εκτός κι αν αξιολογούνται σχολαστικά, για την πληρότητα, την ορθότητα και την εγκυρότητά τους;

ktsimillis@cytanet.com.cy

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *