Αντιμετώπιση της τουρκικής ασύμμετρης απειλής σε Ευρωπαϊκό επίπεδο

ΣΚΙΤΣΟ ΚΥΡΙΑΚΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ ΓΚΟΥΜΑ

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΕΝΤΑ

Η Κυβέρνηση της Κύπρου αντιμετωπίζει, όπως η Ελληνική Κυβέρνηση, μια πραγματική ασύμμετρη απειλή που προκαλεί η Τουρκία.

Μια απειλή η οποία αφορά σε σκόπιμη διοχέτευση ανθρώπων, παράνομων μεταναστών, στον χερσαίο χώρο της Κύπρου και της Ελλάδας με στόχο την πρόκληση ζητημάτων ασφάλειας που απειλούν την ευημερία, την οικονομία, τη δημογραφική διάρθρωση και την κοινωνική συνοχή των χωρών αυτών. Σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, η απειλή αυτή μπορεί να γίνεται πιο έντονα αισθητή στην Ελλάδα και την Κύπρο, αλλά οι συνέπειές της πρέπει να γίνονται άμεσα αντιληπτές και να αντιμετωπίζονται ακαριαία σε συλλογική επίπεδο.

  • Η Κυβέρνηση της Κύπρου είναι υποχρεωμένη από τις περιστάσεις να προσφύγει, όπως και η Ελλάδα έχει αποφασίσει, στους θεσμούς της ΕΕ ενεργοποιώντας το άρθρο 78(3) της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το άρθρο αυτό προνοεί:

“Εφόσον ένα ή περισσότερα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν επείγουσα κατάσταση, λόγω αιφνίδιας εισροής υπηκόων τρίτων χωρών, το Συμβούλιο μπορεί να εκδίδει, μετά από πρόταση της Επιτροπής, προσωρινά μέτρα υπέρ του εν λόγω κράτους μέλους ή των εν λόγω κρατών μελών. Το Συμβούλιο αποφασίζει μετά από διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.”

  • Στην Κύπρο έχει δημιουργηθεί επείγουσα κατάσταση που προκαλείται από πυκνές και αιφνίδιες εισροές υπηκόων τρίτων χωρών στο έδαφός της Δημοκρατίας, σε αριθμούς δυσανάλογους του πληθυσμού και της δημογραφικής διάρθρωσης της χώρας. Η κάθε περίπτωση πρέπει να αντιμετωπίζεται με τα ειδικά δεδομένα που την αφορούν. Η Κύπρος δέχεται όντως τέτοιες αιφνίδιες εισροές, οι οποίες δημιουργούν επείγουσες καταστάσεις με αυξητικό ορίζοντα. Σε αναλογία πληθυσμού, η Κύπρος έχει δεχθεί τις πιο πυκνές εισροές από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ.

Η Κυβέρνηση της Κύπρου πρέπει να ζητήσει από την ΕΕ την άμεση ανάπτυξη, έμψυχων και υλικών, μέσων και δυνατοτήτων της Ένωσης, για πιο αποτελεσματικό έλεγχο και αποτροπή νέων αιφνίδιων και μαζικών εισροών υπηκόων τρίτων χωρών στο έδαφός της. Η Ευρωπαϊκή συμβολή θα πρέπει να αφορά σε έλεγχο πλοιαρίων παράνομης διακίνησης από σκάφη της FRONTEX, όταν τα πλοιάρια αυτά είναι σε διεθνή ύδατα, βορείως των θαλάσσιων υδάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας. Τα πλοιάρια αυτά θα πρέπει να ελέγχονται και να αναγκάζονται να επιστρέψουν με ασφάλεια στην Τουρκία απ’ όπου ξεκίνησαν, προτού εισέλθουν στα ύδατα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Πρόκειται για αποδεδειγμένη πολιτική της Άγκυρας η οποία θα πρέπει να ανασχεθεί από την ΕΕ με ανάλογα μέσα.

Η συμβολή της ΕΕ θα πρέπει να αφορά και σε ενίσχυση του ελέγχου της πράσινης γραμμής από προσωπικό κρατών μελών της ΕΕ που θα αναπτυχθούν σε σημεία που θα ορίσει η Δημοκρατία και θα εργαστούν μαζί με τις δυνάμεις του κράτους. Η πράσινη γραμμή δεν είναι εσωτερικό σύνορο της Κύπρου, ούτε εξωτερικό σύνορο της ΕΕ, αλλά σημείο που πρέπει να ελεγχθεί λόγω της έκτακτης κατάστασης που δημιουργείται από την ασύμμετρη τουρκική απειλή. Η Κυβέρνηση έχει διαπιστώσει ότι η γραμμή αυτή είναι μεγάλη και πολύ δύσκολο να ελεγχθεί, αλλά δεν έχει σκεφτεί πως θα λύσει το πρόβλημα.

Επίσης η ΕΕ πρέπει να διαθέσει ειδικό κονδύλι για κάλυψη των εξόδων της Δημοκρατίας στην αποστολή της για έλεγχο του μεταναστευτικού. Οι αρχές της ΚΔ παρέχουν υπηρεσία για την ασφάλεια ολόκληρης της ΕΕ.

Η Ευρωπαϊκή επιλογή στην αντιμετώπιση της τουρκικής απειλής θα πρέπει να τύχει της δέουσας προσοχής και προετοιμασίας από την Κυβέρνηση της Κύπρου, σε συνεργασία με κράτη μέλη της ΕΕ.

*Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής και Διακυβέρνησης, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *