Δεν μας λέγει τι υποστηρίζει η χώρα του στο Κυπριακό ο Βρετανός πρέσβης

Ο πρέσβης στην Κύπρο του Η.Β., Στίβεν Λίλι. Φωτογραφία philenews

Του Νίκου Κουτσού*

Ο πρέσβης του Ηνωμένου Βασιλείου (Η.Β.) στη Λευκωσίαθίγει πολύ βασικά θέματα χωρίς να λέει στα περισσότερα τι υποστηρίζει η χώρα του.

Στον «Φ» 6/1/2019 δημοσιεύεται μια ενδιαφέρουσα συνέντευξη του πρέσβη του Η.Β., Στίβεν Λίλι, στην Κύπρο που αναφέρεται σε αρκετά θέματα. Επιλέγουμε να σχολιάσουμε δύο από αυτά.

1) ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ

Λέει ο κ. Λίλι: «Είναι σαφές ότι αυτή την περίοδο διεξάγεται μια συζήτηση για το ομοσπονδιακό σύστημα, για το ακριβές μοντέλο του ομοσπονδιακού συστήματος και αυτό είναι εντάξει, μια και υπάρχουν πολλά ομοσπονδιακά μοντέλα ανά τον κόσμο, είναι όμως τώρα καιρός να διευκρινίσουν οι πλευρές το μοντέλο που επιθυμούν και το οποίο θα συμβάλει στο να επιτευχθούν οι στόχοι που σταθερά και διαχρονικά έχουν καθοριστεί σε πολλά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και αποσκοπούν να πετύχουν πολιτική ισότητα μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Αν η ελληνοκυπριακή πλευρά ανησυχεί ότι αυτό θα οδηγήσει σε πολιτικό αδιέξοδο, τότε η Κυβέρνηση θα πρέπει να ξεκαθαρίσει πώς θα επιλύσει αυτό το ζήτημα».

ΣΧΟΛΙΑ:

Α. ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ: Όπως και κάθε σύστημα, για να πετύχει, έχει ορισμένες προϋποθέσεις που βασίζονται από τη μια στο Διεθνές Δίκαιο και από την άλλη στο τι συμβαίνει στον κόσμο. Οι βασικές προϋποθέσεις που διεθνώς ακολουθούνται είναι αφ’ ενός μεν ο αριθμός των πολιτειών που ενώνονται για να αποτελέσουν την ομοσπονδία και αφετέρου ο πληθυσμός των πολιτειών αυτών ούτως ώστε να μη  χαθεί η αρχή της δημοκρατικότητας. Αυτές οι δύο βασικές προϋποθέσεις λείπουν στην περίπτωση της Κύπρου και γι’ αυτό είναι σχεδόν αδύνατη η δημιουργία ομοσπονδίας στην Κύπρο. Κατά την περίοδο της Αγγλοκρατίας, οι Άγγλοι σκέφτηκαν να εφαρμόσουν τη διζωνική ομοσπονδία στην περίπτωση της Κύπρου και ως τρίτο μέρος να χρησιμοποιείτο ο θεσμός του Άγγλου κυβερνήτη της Κύπρου, έτσι ώστε να μπορούν τα δύο μέρη να συμφωνούν και να περνούν τις θέσεις τους. Αυτή η θέση όμως γρήγορα εγκατελείφθη διότι εθωρήθη ότι θα μείωνε το κύρος του κυβερνήτη και ήταν αδύνατο με μόνο δύο μέρη να δημιουργηθεί ομοσπονδία. Διότι οποιαδήποτε διαφορά θα ήταν αδύνατο να επιλυθεί επειδή θα υπήρχε κάθετη σύγκρουση. Διζωνική ομοσπονδία δεν υπάρχει στον κόσμο σήμερα εκτός μίας, που είναι η Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Η οποία δεν λειτουργεί και για να μην υπάρχουν συγκρούσεις παραμένει νατοϊκή δύναμη ως εγγυήτρια του μη πολέμου.

Β. ΟΧΙ ΔΙΧΟΤΟΜΗΣΗ, ΟΧΙ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ: Αρχικά η θέση της κυπριακής Κυβέρνησης ήταν όχι διχοτόμηση, όχι ομοσπονδία. Ξαφνικά έφυγε το «ομοσπονδία» και έμεινε το «όχι διχοτόμηση», για να φθάσουμε μετά στην αποδοχή της ομοσπονδίας. Για να διαπιστώσουμε ότι ούτε για την αποδοχή αλλά ούτε και για την απόρριψη υπήρξε μελέτη του τι σημαίνει και τι συνέπειες θα έχει η αποδοχή του ενός ή του άλλου συστήματος. Στη συνέχεια φτάσαμε στην αποδοχή της διζωνικής ομοσπονδίας, χωρίς όμως και πάλι να υπάρξει μελέτη ή περιγραφή του ισοδύναμου αποτελέσματος.

Γ. ΑΠΟΦΑΣΗ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ (ΣΑ): Το Σ.Α. καθόρισε τι σημαίνει πολιτική ισότητα που σε καμία περίπτωση, κατά το ίδιο το Συμβούλιο, δεν σημαίνει αριθμητική ισότητα, χωρίς όμως να λέει πώς θα επιτευχθεί ή πώς θα λύνονται τα αδιέξοδα. Πράγματα τα οποία άφησε στις δύο κοινότητες να καθορίσουν στις διαπραγματεύσεις.

Δ. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ – ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ. Το 1977 Μακάριος και Ντενκτάς συμφώνησαν σε κατευθυντήριες γραμμές κάτω από προϋποθέσεις. Μία των προϋποθέσεων των κατευθυντηρίων γραμμών ήταν πως κάθε κοινότητα θα είχε τη δική της κυβέρνηση. Ουδέποτε όμως υπήρξε συμφωνία. Ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος ενώ απεδέχθη τις κατευθυντήριες γραμμές, ουδέποτε τις υπέγραψε.

2) ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ:

ΣΧΟΛΙΑ: Α. ΠΟΣΟΙ ΚΑΙ ΠΟΙΕΣ. Τις συμφωνίες Ζυρίχης – Λονδίνου τις εγγυήθηκαν τρεις χώρες. Το Ηνωμένο Βασίλειο, η Τουρκία και η Ελλάδα.

Οι σημερινές θέσεις των εγγυητριών δυνάμεων όπως εκφράστηκαν στο Κραν Μοντανά είναι:

Ελλάδα: Δεν επιθυμεί να είναι εγγυήτρια. Μηδέν στρατό, μηδέν εγγυήσεις.

Τουρκία: «Όνειρο μηδέν στρατός, μηδέν εγγυήσεις. Τουρκικές εγγυήσεις που να ισχύουν για 15 χρόνια. Αν είσαστε καλά παιδιά, θα αναθεωρηθούν στα 10».

Όχι κατάργηση αλλά αναθεώρηση.

Ηνωμένο Βασίλειο: «Θα συμφωνήσουμε σε ό,τι συμφωνήσουν οι δύο κοινότητες».

Η τ/κ πλευρά συμφώνησε με την τουρκική θέση και πρόσθεσε ότι μόνο στην Τουρκία έχει εμπιστοσύνη.

Η ε/κ πλευρά συμφώνησε με την ελληνική θέση και πρόσθεσε ότι η ιδιότητα του μέλους της ΕΕ αποτελεί ικανή εγγύηση και ότι η εγγύηση τρίτου κράτους προς κράτος-μέλος της ΕΕ αποτελεί αναχρονισμό στη σημερινή εποχή.

Επομένως υπάρχουν οι θέσεις των μερών για τις εγγυήσεις, την ασφάλεια και την παραμονή στρατευμάτων σε χώρα της ΕΕ από χώρα που προσπαθεί να γίνει μέλος της ΕΕ.

Άρα οι θέσεις των μερών υπάρχουν και εκείνο που αναμένεται είναι είτε συμφωνία  είτε σχολιασμός από την άλλη εγγυήτρια που είναι το Η.Β.

*πρώην βουλευτής

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *