Έρμο Βερούτι, μαρτυρικός Λίβανος

Η Βηρυτός σήμερα. Φωτογραφία Σιγμαλάιφ

Του ΠΕΤΡΟΥ ΠΑΠΑΠΟΛΥΒΙΟΥ

Οι φρικτές εικόνες από τη Βηρυτό και το σοκ που ζήσαμε ακούγοντας στην Κύπρο την έκρηξη το απόγευμα της περασμένης Τρίτης, 4ης Αυγούστου, ξύπνησαν, μέρες που είναι, τους ιουλιανούς και αυγουστιάτικους εφιάλτες που στοιχειώνουν τις ζωές μας από το 1974 και μας γέμισαν για ακόμη μια φορά με οδύνη. Για τον Λίβανο, τη γειτονική μας χώρα, που σπαράσσεται και ταλανίζεται εδώ και 45 χρόνια από εμφύλιους, στρατιωτικές εισβολές, εξωτερικές επεμβάσεις, ανεξέλεγκτη δράση ένοπλων συμμοριών, συνεχή προσφυγιά και πληθυσμιακές διαφοροποιήσεις και μια βαθιά οικονομική και πολιτική κρίση, ήταν ακόμη μια βιβλική καταστροφή: λες και οι δυστυχείς κάτοικοί του είναι καταδικασμένοι να ξαναζούν, μία–μία, τις επτά πληγές του Φαραώ σε σύγχρονη εκδοχή τους…

Για τους παλιότερους Κύπριους, ο Λίβανος και ειδικότερα η πρωτεύουσά του, το Βερούτι, ήταν μια οικεία εικόνα, σχεδόν παραμυθένια. Γενεές των προγόνων μας μεγάλωσαν με τον ψαλμό που ακούγεται σε κάθε εσπερινό, όπου ο Δαβίδ δοξολογεί τον Θεό για τα θαυμαστά έργα του, μαθαίνοντας ότι τα όρη του Λιβάνου όριζαν τη Γη της Επαγγελίας: «Χορτασθήσονται τα ξύλα του πεδίου, αι κέδροι του Λιβάνου, ας εφύτευσας. Εκεί στρουθία εννοσσεύσουσι, του ερωδιού η οικία ηγείται αυτών.» Και στα χρόνια της Τουρκοκρατίας το Βερούτι ήταν ένα από τα κοντινότερα λιμάνια για τους Κύπριους ταξιδιώτες, εμπόρους, κληρικούς, όσους αναζητούσαν διαφυγή από το νησί, αλλά και πηγή έμπνευσης για τα δημοτικά μας τραγούδια και τους συνεκτικούς συλλογικούς θρύλους. Θυμίζω μόνο το τραγούδι του «Άη Γιωρκού τζιαι του δράκου», που τόσο όμορφα αποδίδει ο Αλκίνοος Ιωαννίδης: «…μες το καράβιν έμπηκεν την πρώτην εφτομάδαν τζαι τρεις μέρες έκαμεν να ρέξει το Βερούτιν…».

  • Το Ανατολικό ζήτημα έφερε στην περιοχή μας τους «πολιτισμένους λαούς της Ευρώπης», ως άλλα αρπακτικά, με φράκα και λαιμοδέτες. Όπως η Κύπρος έπεσε (πρώτη) στα χέρια της Βρετανίας, ο Λίβανος «συνδέθηκε» με τη Γαλλία. Ακολούθησαν πόλεμοι, επαναστάσεις, «διεθνείς ισορροπίες», νέα κράτη στην περιοχή, παράλληλα με μια, μέχρι και τα μέσα της δεκαετίας του 1970, αξιοθαύμαστη οικονομική και τουριστική ανάπτυξη.

Η Βηρυτός, όπως και σε μας η Αμμόχωστος και η Κερύνεια, ήταν τα διαμάντια της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Από εκεί περνούσαν ετησίως εκατοντάδες Κύπριοι από την εποχή του Μεσοπολέμου, αφού για μια περίοδο τα πλοία που ένωναν τον Πειραιά και την Ευρώπη με την Κύπρο έπιαναν πρώτα στη Βηρυτό και ύστερα στα κυπριακά λιμάνια. Ακολούθησε, μέχρι την τουρκική εισβολή, η πυκνή αεροπορική συγκοινωνία Λευκωσίας – Βηρυτού, οι σχολικές εκδρομές (για κάποιες σειρές τελειοφοίτων), και οι κρουαζιέρες, για ψώνια ή αναψυχή. Πέρα από τις πολιτικές σχέσεις -και την αναζήτηση στήριξης, συχνά και οπλισμού- τόσο στα χρόνια του αγώνα για την ένωση με την Ελλάδα, όσο και αργότερα, στα πρώτα χρόνια της κυπριακής ανεξαρτησίας, αλλά και μετά την τουρκική εισβολή. Και πέρα από τους στενούς ποικίλους δεσμούς που νιώθουν και διατηρούν άσβεστους οι Μαρωνίτες συμπατριώτες μας με τον Λίβανο. Τους έδειχναν, πάνω από όλα, τα ονόματα δυο ιστορικών συλλόγων του κατεχόμενου σήμερα Κορμακίτη, του «Κέδρου» και του «Λιβάνου», όπως τα πρωτακούσαμε στα παιδικά μας χρόνια, στα ποδοσφαιρικά γήπεδα των χωριών της επαρχίας Κερύνειας.

Αυτός ο τόπος δοκιμάζεται σε τραγικό βαθμό και πάλι, από «καινούριες τρέλες των ανθρώπων ή των θεών», όπως κατέγραφε στην κυπριακή «Ελένη» του ο Σεφέρης, όταν υπηρετούσε ως πρέσβης της Ελλάδας στη Βηρυτό. Ας βοηθήσουμε τη γειτονική μας χώρα και τους κατοίκους της όσο μπορούμε. Ας πάρουμε διδάγματα, όσοι δεν εμπεδώσαμε το σκληρό μάθημα του Ιουλίου του 2011. Κι ας ευχηθούμε στον λαό του μαρτυρικού Λιβάνου την ειρήνευση και τον λυτρωμό…

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *