Ο κρυφός αρνητικός ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη προσπάθεια επίλυσης του Κυπριακού.

FILE PHOTO. Ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. ΚΥΠΕ/ EPA/OLIVIER HOSLET

Του Γιώργου Αυγ. Κωνσταντίνου
Μετά και το ναυάγιο που είχαμε πρόσφατα στο Κραν Μοντανά, η Κυπριακή πλευρά έχει βρεθεί σε ένα αδιέξοδο το οποίο εκ των πραγμάτων ήταν δεδομένο πως κάποτε θα ερχόταν. Το μόνο που εκκρεμούσε ήταν η χρονική στιγμή. Αυτή έμελε να είναι μετά το τέλος των συναντήσεων στο Ελβετικό θέρετρο. Δεν θα μιλήσω για διαπραγματεύσεις γιατί αυτό που βγαίνει προς τα έξω είναι πως καμία διαπραγμάτευση δεν έλαβε χώρα.

Αυτό που φάνηκε από τη συνάντηση αυτή, είναι η αδιάλλακτη στάση της Τουρκίας η οποία συνεχίζει να επιμένει στις απαράδεκτες της θέσεις και σε καμία περίπτωση δεν δείχνει διατεθειμένη να κάνει οποιεσδήποτε υποχωρήσεις. Το αντίθετο συμβαίνει με τη Κυπριακή πλευρά, η οποία έκανε ακόμα ένα βήμα, έδωσε δηλαδή γραπτώς τις θέσεις της στην άλλη πλευρά. Δεν θα κάνω ουδεμία αναφορά στη παρουσία – απουσία των Τουρκοκυπρίων καθώς αυτός που ηγείτο των συζητήσεων ήταν ο κ. Τσαβούσογλου, με τον κ. Ακιντζί να έχει ρόλο θεατή. Κανείς δεν μπορεί να παραβλέψει τη παρουσία και τη στάση του Έλληνα Υπουργού Εξωτερικών κ. Κοτζιά, ο οποίος υπερασπίστηκε τα δικαιώματα της Ελληνοκυπριακής πλευράς. Δεν θα επεκταθώ με λεπτομέρεια στα όσα διαδραματίστηκαν στο Κραν Μοντανά καθώς έχουν γραφτεί και αναλυθεί από ανθρώπους που ήταν παρόντες και που γνωρίζουν από πρώτο χέρι τις καταστάσεις. 

Αυτό που πρέπει να εξετάσουμε είναι για ποιο λόγο η Τουρκία συνεχίζει να επιμένει στις απαράδεκτες αυτές θέσεις της και για ποιους λόγους δεν είναι διατεθειμένη να κάνει οποιεσδήποτε υποχωρήσεις. Να αναφέρω σε αυτό το σημείο πως έχει ήδη συμπληρωθεί ένας χρόνος από το Πραξικόπημα στη Τουρκία, το οποίο κατά κοινή ομολογία έχει επιφέρει μεγάλες αλλαγές στο πολιτικό σκηνικό της χώρας. Ίσως αυτές οι αλλαγές να μην είναι ευδιάκριτες σε εμάς που δεν κατοικούμε στη Τουρκία αλλά προφανώς είναι ευδιάκριτες στου Τούρκους οι οποίοι ζουν τώρα κάτω από ένα πολύ πιο σκληρό καθεστώς. Ο Ερντογάν, στηριζόμενος στο αποτυχημένο αυτό Πραξικόπημα,  έχει πετύχει την εξόντωση των πολιτικών του αντιπάλων σε όλους τους τομείς της Δημόσιας Υπηρεσίας και όχι μόνο.

Επίσης βλέπουμε την ηγεσία της Τουρκίας, μετά το πρόσφατο δημοψήφισμα, να προσπαθεί να εφαρμόσει στην εσωτερική της έννομη τάξη, πρακτικές οι οποίες είναι αντίθετες με τις αρχές ενός κράτος δικαίου και οι οποίες καταπατούν βασικά ανθρώπινα δικαιώματα. Κλασσικό παράδειγμα η πρόθεση επαναφοράς της θανατικής ποινής η οποία αν μη τι άλλο παραπέμπει σε μεσαιωνικές πρακτικές. Ποιος ευθύνεται για όλη αυτή τη συμπεριφορά της Τουρκίας εκτός από την ίδια και ποιος ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε αυτό;

Να σημειώσουμε σε αυτό το σημείο, πως μέσα σε όλα αυτά ήρθε και το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το οποίο αποφάσισε την αναστολή των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Τουρκίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση (477 ψήφους υπέρ, 64 κατά και 97 αποχές). Η αναστολή υπερψηφίστηκε καθώς η Τουρκία φαίνεται να είναι έτοιμη να αναθεωρήσει το Σύνταγμα της στη βάση του πρόσφατου δημοψηφίσματος. Αυτή η αναθεώρηση θα είναι καθοριστική καθώς μέσω αυτής θα καταπατηθούν βασικά ανθρώπινα δικαιώματα και θα πληγεί το κράτος δικαίου. Η προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και το κράτος δικαίου θεωρούνται εκ των βασικών αρχών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρα βλέπουμε μία Τουρκία η οποία αγνοεί παντελώς τις θέσεις και τις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν ενδιαφέρεται για την συνέχιση των ενταξιακών της διαπραγματεύσεων (οι οποίες έχουν αρχίσει από τον Οκτώβριο του 2005), είναι αδιάλλακτη στις θέσεις της για το Κυπριακό και δεν φαίνεται να την απασχολεί ουδόλως το γεγονός πως πολλοί ισχυρίζονται πως έχει και εμπορικές σχέσεις με το Ισλαμικό Κράτος. Επίσης χειρίζεται το προσφυγικό, όχι σύμφωνα με τις δεσμεύσεις της προς την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά κοιτάζοντας πάντα το συμφέρον της.

Όλα τα πιο πάνω, πιστεύω πως συνηγορούν στο ότι εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπάρχει μία κρίση πολιτική, οικονομική κοινωνική αλλά και θεσμική. Πολλοί δε, υποστηρίζουν πως υπάρχει και μία κρίση αρχών εντός της Ένωσης η οποία έρχεται σε σύγκρουση με τους ίδιους τους σκοπούς της. Είναι πραγματικά δύσκολο να εντοπίσει κάποιος ένα –σοβαρό- λόγο για τον οποίο μία Ευρωπαϊκή χώρα να θέλει τη δεδομένη χρονική στιγμή να γίνει κράτος – μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ιδιαίτερα και μετά την φαινομενική έξοδο της Μεγάλης Βρετανίας από αυτήν. Συνεπώς, αυτό που φαίνεται εκ πρώτης όψεως, είναι πως τα προβλήματα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποθαρρύνουν την Τουρκία από το να συνεχίσει τις προσπάθειες της για άνοιγμα κάποιων κεφαλαίων των ενταξιακών της διαπραγματεύσεων. Αφ’ ής στιγμής κάποια κεφάλαια παραμένουν κλειστά, είναι λογικό πως η όποια ενταξιακή πορεία της Τουρκίας αναστέλλεται μέχρι να διευθετηθούν όλες αυτές οι εκκρεμότητες.  Απόρροια τούτου, είναι η Τουρκία να βαδίζει μόνη της σε μονοπάτια που αυτή θεωρεί ότι εξυπηρετούν τους σκοπούς της, αποδεχόμενη πως η όποια ένταξη στους κύκλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης φαντάζει δύσκολη αλλά και άνευ ουσίας τη δεδομένη χρονική στιγμή λόγω της κατάστασης στην οποία βρίσκεται η Ένωση.

Δυστυχώς, η Τουρκία έχει απτά παραδείγματα για την δυσλειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα οποία φαίνεται να μην μπορούν να επιλυθούν στο προσεχές μέλλον. Αυτό που απομένει να δούμε είναι  αν οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορέσουν να βρουν λύσεις οι οποίες θα είναι ικανές να αλλάξουν τα έως τώρα δεδομένα δίνοντας ένα κίνητρο στη Τουρκία και στη κάθε Τουρκία για να ενταχθεί στους κόλπους της. Αν και εφόσον γίνει αυτό, τότε η Τουρκία θα είναι υποχρεωμένη να συμμορφωθεί και με τις αρχές και τις θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης που περιλαμβάνουν προφανώς και την αλλαγή της στάσης της στο Κυπριακό.

*Δικηγόρος  

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *