Ποιο είναι το παιγνίδι της Ρωσίας στην Συρία και το μεγάλο δίλημμα για τον Πούτιν

Children inspect the rubbles of a damaged house after an aistrike in Hamoria city, Damascus suburbs, Syria, 03 December 2017. According to activists, 17 people were killed and more than 100 injured from bombings allegedly by forces loyal to the Syrian government in Hamoria city. Alltogether more than 24 people were killed in bombings on 03 December in the cities of Hamoria, Erbeen, Bet-Sawa and Mesraba. EPA/MOHAMMED BADRA

Του Γεώργιου Οικονόμου

Οι καταθλιπτικές εικόνες της Ghouta, κύριας πόλης της περιοχής της Douma στην Συρία: σειρές από μικρά λευκά σάβανα, παιδιά νεκρά από αεροπορικές επιθέσεις, πρόχειρα νοσοκομεία, οικογένειες να μαζεύονται στα υπόγεια, άδειοι δρόμοι γεμάτα μπάζα. Ο κόσμος φοβάται να βγει έξω για να θάψει τους νεκρούς του. Τα νοσοκομεία κρατάνε τα πτώματα μέχρι το βράδυ και μετά τα βάζουν σε ομαδικούς τάφους.

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ισχυρίζονται ότι 520 άτομα εσκοτώθηκαν στην Ghouta κυρίως από επιθέσεις Ρωσικών αεροπλάνων τις πέντε ημέρες προ των επιθέσεων με χημικά όπλα. Δεν υπάρχουν ανεξάρτητοι μάρτυρες του τι συμβαίνει. Οι Δυτικοί ισχυρίζονται ότι έχουν πάλιν χρησιμοποιηθεί χημικά όπλα και έχουν βομβαρδίσει την περιοχή για να καταστρέψουν τις εγκαταστάσεις κατασκευής τους. Οι Ρώσοι αρνούνται την ύπαρξη τους. Πάντως οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοι τους επέλεξαν περιορισμένο χτύπημα κυρίως για να μην έλθουν αντιμέτωποι με την Ρωσία. Μετά από σχετική καθυστέρηση τα Ηνωμένα Έθνη ερευνούν τώρα επί τόπου αν έχουν όντως χρησιμοποιηθεί χημικά από το καθεστώς.

Η Ghouta αποτελείται από υποβαθμισμένες συνοικίες ανατολικά και νότια της Δαμασκού. Ο Assad είναι αποφασισμένος να την επανακαταλάβει επειδή από εκεί οι αντάρτες βομβαρδίζουν το κέντρο της Δαμασκού και συχνά επεμβαίνουν και δηλητηριάζουν την προμήθεια νερού της πόλης. Είναι επίσης άντρο εξτρεμιστών τζιχαντιστών.

Η Ρωσία και το καθεστώς υπελόγιζαν ότι με μια εκτεταμένη προσπάθεια ήταν δυνατόν να καταληφθεί η Ghouta. Είναι η τελευταία σχετικά μεγάλη περιοχή που ακόμη ευρίσκεται στα χέρια των ανταρτών. Για τον Assad είναι μια ευκαιρία να τελειώσει ο πόλεμος με τους όρους του. Ακόμη και αν οι αντάρτες διατηρήσαν την Ghouta, ο Σύριος δικτάτορας έχει ήδη εξέλθει νικητής σε μία διαμάχη που στην αφετηρία της φαίνονταν σίγουρο ότι θα χάσει. Σε μεγάλο βαθμό αυτό είναι επίτευγμα της Ρωσίας. Η Ρωσία πιστεύει ότι έχει δείξει σε μία ταλαντευόμενη Δύση πως (πρέπει) να γίνονται οι ξένες επεμβάσεις. Τον Δεκέμβριο ο Putin εδήλωσε ότι η Ρωσική αεροπορία έσωσε την Συρία που τώρα θα παραμείνει ένα ανεξάρτητο, κυρίαρχο κράτος.

Όμως η νίκη εστοίχισε. Μόνο τον Φεβρουάριο περισσότεροι από 200 Ρώσοι εφονεύθησαν στην ανατολική Συρία.

Είναι επίσης και τα έξοδα: το Κρεμλίνο αρχικά υπελόγισε ότι η επέμβαση στην Συρία θα εκόστιζε $1,2 δις, αλλά μέχρι τον Ιούλιο 2017 το ποσό είχε σκαρφαλώσει στα $ 2,5 δις. Kαι συνεχίζει να σκαρφαλώνει.

Γιατί όμως το Κρεμλίνο πιστεύει ότι ο Assad αξίζει στηρίξεως; Ο Putin έχει συνδέσει το γόητρο της Ρωσίας με την επιβίωση του Assad. Το βασικό στοιχείο είναι ότι ο Assad είναι σύμμαχος και δεν θέλουν να τον αποξενώσουν. Λόγω της συμμαχίας της με την Συρία και της ναυτικής της βάσης στην Tartus, η Ρωσία παρουσιάζεται ως εναλλακτική δύναμη στον Λεβάντη, και στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.

Συγχρόνως η Ρωσία έχει δανείσει στον Assad τεράστια ποσά για εξοπλισμούς και το Κρεμλίνο δεν θέλει «να διαγράψει» το χρέος αυτό αν το καθεστώς καταλυθεί. Στην Συρία η προτεραιότητα της Ρωσίας είναι να σταματήσει η κατασκευή αγωγού φυσικού αερίου από το Qatar που θα διασχίζει την Συρία και θα προμηθεύει την Ευρώπη, πράγμα που θα υλοποιηθεί αν κερδίσουν οι αντάρτες. Τέτοια εξέλιξη θα υπονομεύσει την δύναμη της Ρωσσίας στην αγορά της Ευρώπης και θα αδυνατίσει την ικανότητα να υπερασπίζεται την πολιτική της στην Ουκρανία. Συγχρόνως είναι θανάσιμος κίνδυνος για την Gazprom, την οικονομική ραχοκοκαλιά του καθεστώτος Putin και τον κύριο χρηματοδότη του προϋπολογισμού.

Επίσης υπάρχουν και πιο άμεσα οικονομικά Ρωσσικά συμφέροντα στην Συρία, με Ρώσους εργολάβους και κατασκευαστές να έχουν αναλάβει τα μεγαλύτερα και περισσότερα έργα. Ο Putin κατηγορεί την Δύση ότι υποστήριξαν τους αντάρτες τζιχαντιστές και δηλώνει ότι επιθυμεί οι ειρηνευτικές συνομιλίες που προωθούνται από τα Ηνωμένα Έθνη να επιτύχουν.

Ανεξαρτήτως των κινήτρων της Ρωσίας ήταν εύστοχη η ανάμιξη του Κρεμλίνου; Ο πόλεμος στην Συρία είναι μεγαλύτερη και ακριβότερη δέσμευση απ’ ότι υπελόγιζε ο Putin. Έχει επενδύσει πολλά στη νίκη του Assad και δεν μπορεί να εγκαταλείψει τώρα. Παρ’ όλο όμως που ο Putin χρηματοδοτεί τον πόλεμο, ανακαλύπτει ότι η Τεχεράνη έχει περισσότερη επιρροή στην Δαμασκό. Η Συρία είναι ένα σύνθετο πρόβλημα, με απρόβλεπτα αποτελέσματα.

Ακόμη και αν οι αντάρτες χάσουν την Ghouta και άλλα εδάφη στον Βορρά, κατά πάσα πιθανότητα η ανταρσία μάλλον θα επιβιώσει σε διάφορες περιοχές της υπαίθρου. Όπως ανεκάλυψαν οι Αμερικανοί στο Ιράκ, η νίκη του ενός είναι ο βάλτος του άλλου.

*Δικηγόρος

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *