Στο Κραν Μοντάνα η ΚΔ διασώθηκε προσωρινά από τη διάλυσή της  και την υποταγή της στην Τουρκία

Στιγμιότυπο από τη διάσκεψη για το Κυπριακό στο Κραν Μοντανα/ ΚΥΠΕ Κάτια Χριστοδούλου

Του Φοίβου Κλόκκαρη

Η Τουρκία στη διάσκεψη του Κραν Μοντάνα της Ελβετίας για το Κυπριακό, τον Ιούνιο/Ιούλιο 2017, παρά τη διασφάλιση ευνοϊκών όρων για τα συμφέροντά της, δεν συμφώνησε σε λύση και γεννάται το ερώτημα γιατί έχασε αυτή την ευκαιρία.

Με βάση τον σκελετό λύσης του Κυπριακού, όπως συμφωνήθηκε στο κοινό ανακοινωθέν της 11ης Φεβρουαρίου 2014, και τις συγκλίσεις που έχουν επιτευχθεί στις μακροχρόνιες διακοινοτικές συνομιλίες, οι οποίες στην ουσία είναι οι υποχωρήσεις των Ελληνοκυπρίων (Ε/κ), η Τουρκία με τη λύση που εξυφαίνεται επιτυγχάνει τον στόχο της για έλεγχο της Κύπρου. 

Να διαλύσει την Κυπριακή Δημοκρατία (ΚΔ) και να αποκτήσει τον πολιτικό έλεγχο του κυπριακού κράτους, μέσω του τουρκοκυπριακού (τ/κ) κρατιδίου, εξαρτημένου από αυτήν (έποικοι, διμερείς συμφωνίες εξάρτησης σε όλους τους τομείς) και μέσω των ρυθμίσεων στο επίπεδο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, όπου συμφωνήθηκ, ότι για όλα τα θέματα της εκτελεστικής, νομοθετικής και δικαστικής εξουσίας θα απαιτείται συναπόφαση των δύο κρατιδίων (εξίσωση της πλειοψηφίας των Ε/κ με τη μειοψηφία των Τ/κ).

Την τελευταία μέρα της διάσκεψης, ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας (ΚΔ) προχώρησε και σε νέες υποχωρήσεις (εκ περιτροπής προεδρία, τέσσερις βασικές ελευθερίες των Τούρκων υπηκόων, πρώτος λόγος στον χρήστη στο περιουσιακό κ.ά.) με την προϋπόθεση ότι η Τουρκία θα αποδεχόταν κατάργηση των συνθηκών Εγγυήσεως/Συμμαχίας και σταδιακή απομάκρυνση όλων των τουρκικών στρατευμάτων βάσει χρονοδιαγράμματος. Η πρόταση του Προέδρου της ΚΔ δεν έγινε αποδεκτή από την Τουρκία και η διάσκεψη ναυάγησε.

Αν γινόταν αποδεκτή η πρόταση, η Τουρκία, με αυτή τη μορφή λύσης, θα επετύγχανε τη διάλυση της ΚΔ, τη νομιμοποίηση των τετελεσμένων της κατοχής και τον πολιτικό έλεγχο ολόκληρης της Κύπρου. Φαινομενικά, με την κατάργηση των εγγυήσεων και την απομάκρυνση των στρατευμάτων, θα έχανε τον στρατιωτικό έλεγχο της νήσου, αλλά στην ουσία θα είχε και αυτόν δεδομένου ότι:

Το αποστρατιωτικοποιημένο κυπριακό κράτος θα γειτνιάζει προς την Τουρκία, η οποία με τις ισχυρές ένοπλες δυνάμεις της θα ασκεί τον στρατιωτικό έλεγχο του νησιού, σε όλη την επικράτεια του (ξηρά, θάλασσα, αέρα).

Το τ/κ κρατίδιο, θα είναι εξαρτημένο από την Τουρκία σε όλους τους τομείς μέσω των εποίκων και διμερών συμφωνιών, περιλαμβανομένου του τομέα της ασφάλειας με δικαίωμα αεροναυτικής παρουσίας της Τουρκίας στην επικράτεια της Κύπρου, χωρίς έγκριση του κυπριακού κράτους (όπως στο σχέδιο Άναν).

Η Τουρκία, μέσω του πολιτικού ελέγχου, θα επιβάλλει τις αποφάσεις στο κυπριακό κράτος, θα είναι στην ουσία παρούσα στην Κύπρο εκ του μακρόθεν, και δεν θα χρειάζεται επεμβατικά δικαιώματα και στρατεύματα στο νησί.

Αφού η Τουρκία θα αποκτούσε στρατηγικά οφέλη με τη λύση όπως είχε διαμορφωθεί στη διάσκεψη του Κραν Μοντάνα, γιατί άραγε την απέρριψε;

Η πιο πιθανή εξήγηση είναι ότι το θέμα των εγγυητικών (επεμβατικών) δικαιωμάτων και της διατήρησης τουρκικών στρατευμάτων στην Κύπρο έχει μεγάλη βαρύτητα, από σημειολογικής άποψης, για τον τουρκικό λαό. Η παρουσία τουρκικών στρατευμάτων υπενθυμίζει την επέκταση της Τουρκίας διά της λόγχης στην Κύπρο και τονίζει την αποφασιστικότητά της να ελέγχει εσαεί στρατιωτικά το νησί.

Πέραν τούτου, φαίνεται ότι η εκτίμηση της Τουρκίας, είναι ότι η ε/κ πλευρά, επιδεκτική υποχωρήσεων, όπως απεδείχθη και στο Κραν Μοντάνα, θα υποχωρήσει τελικά και στο κεφάλαιο Εγγυήσεις/Ασφάλεια, όπως συνέβη και στα άλλα κεφάλαια των συνομιλιών. Η κατάργηση των εγγυητικών δικαιωμάτων της Τουρκίας και η απομάκρυνση των στρατευμάτων της από την Κύπρο θα ήταν πλήγμα κατά του κύρους του Ερντογάν.

Θα δεχόταν σκληρή κριτική από την αντιπολίτευση για υποχώρηση και εγκατάλειψη της Κύπρου και των Τ/κ, ενώ παράλληλα θα έχανε και τη στήριξη του εθνικιστικού κόμματος στις επερχόμενες προεδρικές εκλογές, τις οποίες θα διεκδικήσει ο Ερντογάν, μετά την τροποποίηση του συντάγματος που παρέχει υπερεξουσίες στον Πρόεδρο της χώρας.

Είναι σχήμα οξύμωρο, αλλά φαίνεται ότι στο Κραν Μοντάνα η ΚΔ διασώθηκε προσωρινά από τη διάλυσή της και την υποταγή της στην Τουρκία, λόγω των προσωπικών φιλοδοξιών του Ερντογάν, που τα θέλει όλα στο Κυπριακό. Την πλήρη παράδοσή μας στους τουρκικούς όρους για να ενισχύσει το γόητρό του και να προβληθεί ως ο ηγέτης που θα επεκτείνει την κυριαρχία της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο, με τη μετατροπή της Κύπρου σε προτεκτοράτο της.

Η διάσκεψη στο Κραν Μοντάνα ανέδειξε, για άλλη μια φορά, τη διαχρονική στοχοθεσία της Τουρκίας για εσαεί έλεγχο της Κύπρου και την απαίτηση αλλαγής της στρατηγικής του Ελληνισμού (Διακοινοτικές Συνομιλίες – Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία) που όχι μόνο δεν ανακόπτει αλλά εξυπηρετεί αυτή τη στοχοθεσία.

*αντιστράτηγος ε.α.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *