Ζητούμενο η αποκατάσταση του κύρους του κράτους

File Photo: Πόντιουμ της Κυπριακής Δημοκρατίας Φωτογραφία ΚΥΠΕ

Του ΑΝΔΡΕΑ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ*

Το χαρμόσυνο μήνυμα της Ανάστασης επισκιάσθηκε φέτος από τα φρικιαστικά εγκλήματα με θύματα γυναίκες και παιδιά. Οι πολίτες παρακολουθούν με αγωνία τα θλιβερά αυτά γεγονότα, τα οποία επαναφέρουν στην επιφάνεια τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν νευραλγικές υπηρεσίες του κράτους, με πρώτο εκείνο της αναποτελεσματικότητας.

  • Η παραίτηση του αρμόδιου υπουργού Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως για λόγους πολιτικής ευθιξίας ήταν εκ των ων ουκ άνευ. Υψίστη προτεραιότητα είναι τώρα η αποκατάσταση της αξιοπιστίας του κύρους της Αστυνομίας, της εμπιστοσύνης των πολιτών, καθώς και η εμπέδωση του αισθήματος ασφάλειας.

Διάχυτη είναι στην κοινή γνώμη η αίσθηση ότι η λειτουργία του κράτους και της εκτελεστικής εξουσίας είναι χαμηλότερη των προσδοκιών των πολιτών παρά τις επανειλημμένες υποσχέσεις και εξαγγελίες. Πέραν τούτου δεν μπορούμε να αγνοήσουμε ότι υπάρχει μια κατακερματισμένη κοινωνία με πολλαπλά προβλήματα. Λαμβάνοντας επίσης υπ’ όψιν την απαξίωση και την απογοήτευση για το πολιτικό σύστημα οι πολίτες πλέον δεν πιστεύουν σε συλλογικές προσπάθειες για την προώθηση κοινών στόχων. Η κατάσταση αυτή εκτρέφει επίσης την αδιαφορία και την απάθεια. Όλα αυτά τα στοιχεία είναι ανησυχητικά.

Είναι κάτω από αυτά τα θλιβερά δεδομένα που θα πρέπει να αποτιμήσουμε τις σημερινές πραγματικότητες 15 χρόνια μετά την ένταξη στην ΕΕ. Υπήρχαν μεγάλες προσδοκίες τόσο για το Κυπριακό όσο και για την κοινωνικο-οικονομική μας πορεία, οι περισσότερες από τις οποίες δεν πραγματοποιήθηκαν. Έχει ήδη αξιολογηθεί πως οδηγήθηκε η Κύπρος στη μεγάλη οικονομική κρίση, τις συνέπειες της οποίας εξακολουθούμε να βιώνουμε μέχρι σήμερα. Προφανώς γι’ αυτό υπάρχουν τόσο ενδογενείς όσο και εξωγενείς αιτίες. Διαφαίνεται ότι ακόμα και σήμερα δεν έχει κατανοηθεί πλήρως το περιβάλλον στο οποίο λειτουργούμε. Ούτε και γίνεται η καλύτερη αξιοποίηση των δυνατοτήτων που προσφέρει η ιδιότητα του κράτους μέλους της ΕΕ. Το ζητούμενο είναι η σοβαρότητα, η αξιοπιστία, η αποτελεσματικότητα, καθώς και η δημιουργία ενός κράτους το οποίο να είναι πρότυπο.

  • Η κοινωνικο-οικονομική και πολιτική κρίση είναι συνδεδεμένη με τη βαθειά αξιακή κρίση που βιώνουμε εδώ και χρόνια. Επίσης υπάρχει σύγχυση και σε θέματα ταυτότητας. Ενώ θα πρέπει να διαφυλάξουμε την εθνική μας ταυτότητα, είναι σημαντικό να υπάρχει σεβασμός στη διαφορετικότητα. Μέσα από την παράδοση μας αναδεικνύονται αξίες που εάν επιστρατευθούν μπορούν να μας οδηγήσουν σε ένα καλύτερο αύριο. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται το φιλότιμο, η αλληλεγγύη και ο σεβασμός στον άγραφο νόμο.

Το πολιτικό σύστημα έχει σοβαρές ευθύνες για την κατάρρευση της οικονομίας, τη διαπλοκή και τη διαφθορά. Το ζητούμενο είναι πώς αντιμετωπίζεται αυτή η κατάσταση. Η προσπάθεια για επανάκτηση της εμπιστοσύνης και της αξιοπιστίας του κράτους, των θεσμών και του πολιτικού συστήματος είναι μονόδρομος. Για τον σκοπό αυτό απαιτούνται δράσεις σε διάφορα επίπεδα, καθώς και η συμμετοχή της ίδιας της κοινωνίας στην υλοποίηση των αναγκαίων αλλαγών.

  • Η αξιοπιστία, η εμπιστοσύνη, η υπευθυνότητα, η λογοδοσία και η αποδοτικότητα είναι αλληλένδετες έννοιες. Και εν πολλοίς οι πολίτες κρίνουν το κράτος, τις κυβερνήσεις, τους θεσμούς και το πολιτικό σύστημα γενικότερα από τα αποτελέσματα.

Στη σημερινή συγκυρία είναι καθοριστικής σημασίας να υπάρξει μια ολοκληρωμένη πολιτική που να πείθει ότι θα αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τα προβλήματα της χώρας και των πολιτών. Επιπρόσθετα, είναι σημαντική η αναβάθμιση της παιδείας και της κριτικής σκέψης και ο παραμερισμός του πελατειακού κράτους. Παράλληλα απαιτείται η ανανέωση του πολιτικού συστήματος τόσο σε επίπεδο ιδεών όσο και ανθρώπινου δυναμικού.

*Καθηγητής, Πρόεδρος του Κυπριακού Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων καθώς και του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών και Διακυβέρνησης του Πανεπιστημίου Λευκωσίας.

 

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *